اختلال استرس پس از سانحه چه علائمی دارد؟ - قسمت اول

علائمی که در اختلال استرس پس از سانحه تجربه می‌کنید، بسته به نوع روان‌زخمی که تجربه کرده‌اید، می‌توانید متفاوت باشد.

آنچه برایتان به نوعی روان‌زخم به حساب می‌آید و اتفاقی که برای شما آسیب‌زا بوده است ممکن است برای فرد دیگری چنین نباشد. همه واکنش‌ها یا علائم یکسانی نسبت به اتفاق‌های آسیب‌زا نشان نمی‌دهند.

در حقیقت، نکته جالب توجه این است که در شرایطی امکان دارد بدون اینکه با اتفاقی آسیب‌زا به صورت مستقیم روبرو شوید، ممکن است درگیر علائم اختلال استرس پس از سانحه شوید. در چنین شرایطی علائم این اختلال بعد از روبرو شدن با تجربه فرد دیگری که اتفاق آسیب‌زا را به صورت مستقیم تجربه کرده است، یا در معرض جزییات اتفاق آسیب‌زا به صورت مکرر قرار گرفتن، به وجود می‌آید.

به عنوان مثال افسران پلیس یا کسانی که اولین گزارش‌های اتفاق‌های ناخوشایند را در اداره پلیس دریافت می‌کنند، به دلیل اینکه به صورت مداوم و مکرر در معرض دریافت گزارش‌های خشونت‌آمیز و سوء استفاده هستند، ممکن است علائم اختلال استرس پس از سانحه را تجربه کنند.

تقریبا چیزی در حدود 3.5% از جمعیت بزرگسالان در ایالات متحده آمریکا هرسال علائم اختلال استرس پس از سانحه را تجربه می‌کنند و این یعنی از هر 100 نفر بین 7 تا 8 نقر در قسمتی از زندگی‌اش علائم این اختلال را تجربه خواهد کرد. با دریافت درمان درست و حمایت‌های مناسب، این اختلال می‌تواند به خوبی مدیریت شود و بهبود لازم برای بازگشت به شرایط طبیعی زندگی به وجود بیاید.

علائم و نشانه‌های اختلال استرس پس از سانحه

برای اینکه فردی تشخیص اختلال استرس پس از سانحه دریافت کند، نوجوان یا بزرگسال باید چنین معیارهایی را برآورده کند:

1. تجربه مستقیم یا غیر‌مستقیم اتفاق آسیب‌زا
2. علائمی که حداقل به مدت 1 ماه یا بیشتر در زندگی فرد حضور دارند.
3. پریشانی مشخص و واضح یا ناتوانی در عملکرد در حوزه‌هایی مثل روابط، کار، یا شرایط خاص.

علاوه بر این سه خصوصیت اصلی، در DSM-5 خصوصیت‌های دیگری نیز وجود دارند که عبارتند از:

• تجربه یک یا بیش از یک علامت مزاحم مربوط به اتفاق آسیب‌زا
• اجتناب دائمی از هر چیزی که برای فرد یادآور اتفاق آسیب‌زا باشد.
• تغییرات واضح و مشخص در خلق یا شرایطی که به نوعی با اتفاق آسیب‌زا در رابطه باشد.
• گوش‌به‌زنگی و واکنش‌گری واضح و مشخص

این علائم فقط به شرطی به عنوان علائم اختلال استرس پس از سانحه در نظر گرفته می‌شوند که اثر ناتوان‌کننده و مشخصی روی روابط، یا فعالیت‌های روزمره یا کارتان داشته باشند.

هر فردی بسته به فرهنگی که در آن زندگی می‌کند و یا رشد کرده است، ممکن است با توجه به تعریفی که از امر پریشان و ناراحت‌کننده دارد، به شکل متفاوتی اختلال استرس پس از سانحه را تجربه کند.

اگر هر کدام از علائمی که در بالا گفته شد از نظر فرهنگی پذیرفته شده نیست و جزئی از فرهنگ فرد به حساب نمی‌آید، نباید در تشخیص در نظر گرفته شود.

علائم مزاحم اختلال استرس پس از سانحه

علائم مزاحم معمولا رویاداد‌هایی ناخواسته، مداوم هستند که بدون اینکه فرد بخواهد، آنها را تجربه می‌کند.

ممکن است به عنوان فردی که درگیر اختلال استرس پس از سانحه است، یک یا چند علامت مزاحم را برای حداقل یکماه بعد از اتفاق آسیب‌زا تجربه کنید. برای تشخیص این علائم و اینکه نشانه اختلال استرس پس از سانحه باشد، حتما باید به یک متخصص سلامت روان مراجعه کنید.

علائم مزاحم عبارتند از:

• خاطرات اذیت‌کننده از اتفاق
• خواب‌ها و کابوس‌هایی در مورد اتفاق آسیب‌زا یا احساس‌های مختلف در خصوص ان اتفاق
• واکنش‌های تجزیه‌ایی که روی یک پیوستار خودشان را نشان می‌دهند و می‌توانند از گذشته‌نماها تا از دست دادن هوشیاری نسبت به آنچه در اطرافتان اتفاق می‌افتد خودش را نشان دهد.
• پریشانی و ناراحتی شدید زمانیکه با چیزی روبرو می‌شوید که شما را یاد آن اتفاق آسیب‌زا می‌اندازد.

همه می‌توانند در شرایطی افکار مزاحمی داشته باشند. ولی در اختلال استرس پس از سانحه، این افکار، باعث ناراحتی شدید می‌شوند و ممکن است شما را یاد اتفاق ناخوشایند آسیب‌زا بیاندازند.

این افکار می‌توانند خودشان را در قالب خاطرات، رویاها و یا گذشته‌نماها(فلش‌بک) نشان دهند. افکار مزاحم ممکن است بازتابی از خود اتفاق یا نشان‌دهنده تهدیدی جدی نسبت به چیزی باشند که در آن اتفاق وجود داشته است.

علائم مزاحم می‌تواند شامل دیدن یا شنیدن صداها و چیزها و به طور کلی علائم حسی مختلفی نیز باشد. در برخی اوقات، چنین شرایطی می‌تواند به از دست دادن کامل آگاهی‌تان نسبت به آنچه در اطرافتان اتفاق می‌افتد، شود.

افکار مزاحم، در صورتی که با محرکی که یادآور جنبه‌های خاصی از اتفاق آسیب‌زا باشد، می‌توانند به شکل بسیار شدیدی تجربه شوند.

علائم اجتنابی اختلال استرس پس از سانحه

اینکه فردی دوست نداشته باشد با موضوعی روبرو شود که او را یاد اتفاق تلخ و وحشتناک آسیب‌زا بیاندازد، واکنشی کاملا طبیعی است.

زمانیکه به متخصص سلامت روان مراجعه می‌کنید، به دنبال یک یا دو علامت از علامت‌های زیر می‌گردد:

• تلاش مشخص و زیاد برای اجتناب از خاطرات، افکار، یا احساس‌های مربوط به اتفاق ناخوشایند.
• تلاش مشخص و زیاد برای دوری کردن از مکان‌ها، افراد، اشیاء، موقعیت‌ها یا گفتگوهایی در مورد آنچه برایش رخ داده است.

برای اینکه فردی که درگیر اختلال استرس پس از سانحه است بخواهد جلوی پریشانی روانی‌اش را بگیرد، ممکن است تلاش کند تا از هر چیزی که به نوعی با اتفاق آسیب‌زا به شکل مستقیم یا غیر‌مستقیم در ارتباط باشد، اجتناب و دوری کند.

به عنوان مثال، فرد ممکن است از رفتن به رستورانی که دقیقا قبل از اتفاق آسیب‌زا در آنجا بوده است، خودداری کند.

گرچه چنین کاری کاملا برای این فرد طبیعی است، ولی زندگی روزانه‌اش را دشوار و سخت خواهد کرد. دوست نداشتن انجام چنین کارهایی و عدم توانایی توضیح دادن برای اینکه چرا چنین کاری را نمی‌کند، می‌تواند فشار مضاعفی روی رابطه، محیط کار و یا زندگی اجتماعی فرد وارد کند.

لینک مقاله:

https://psychcentral.com/ptsd/symptoms